نازدان بە شێوەیەکی گشتی کارێکی پێویست و ئەرێنییە بۆ دروستکردنی متمانە و پەیوەندییەکی بەهێزی سۆزداری لەنێوان دایک و باوک و منداڵدا بەڵام کاتێک ئەم نازدانە سنووری تێدەپەڕێنێت و دەبێتە ( زیادەڕەوی) ڕەنگە کاریگەریی پێچەوانەی لەسەر کەسایەتی و ڕەفتاری منداڵەکە هەبێت.


لێرەدا باسی ئەو کاریگەرییە خراپانە دەکەین کە بەهۆی زیادەڕەوی لە نازدان و نەبوونی سنوورەوە دروست دەبن:
١: لاوازبوونی بەرگەگرتنی ناخۆشییەکان:
کاتێک منداڵ هەموو داواکارییەکانی بە ئاسانی بۆ جێبەجێ دەکرێت و هیچ سنوورێکی بۆ دانانرێت، فێری ئەوە نابێت کە چۆن ڕووبەڕووی شکست یان ڕەتکردنەوە ببێتەوە. ئەم منداڵانە کاتێک لە داهاتوودا تووشی کێشەیەک دەبن، زۆر بە خێرایی بێزار دەبن و کۆنتڕۆڵی خۆیان لەدەست دەدەن.


٢: کێشە لە کۆنتڕۆڵکردنی هەست و ڕەفتار:
زیادەڕەوی لە نازدان وادەکات منداڵ پێی وابێت جیهان تەنها بۆ ئەوەیە خزمەتی ئەو بکات. ئەگەر بەردەوام هەموو شتێکی بۆ بکرێت، فێری دان بەخۆداگرتن نابێت و لە کاتی تووڕەبووندا زەحمەتە بتوانێت هەستەکانی کۆنتڕۆڵ بکات.


٣: کەمبوونەوەی سەربەخۆیی:
منداڵێک کە بەردەوام بە ناز بەخێو دەکرێت ڕەنگە فێری ئەوە نەبێت خۆی کارەکانی ئەنجام بدات، هەمیشە چاوەڕێی ئەوە دەکات کەسێکی دیکە (دایک یان باوک) کێشەکانی بۆ چارەسەر بکات، ئەمەش دەبێتە هۆی ئەوەی لە تەمەنی گەورەتردا متمانەی کەم بێت بە توانا کەسییەکانی خۆی.


٤: دەرکەوتنی خۆپەرستی:
زیادەڕەوی لە نازدان وا لە منداڵ دەکات هەست بەوە بکات ئەو لە هەموو کەس گرنگترە. ئەم جۆرە منداڵانە لە تەمەنی قوتابخانە و لە پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکاندا تووشی کێشە دەبن، چونکە ناتوانن هاوبەشی لەگەڵ هاوڕێکانیان بکەن یان مافی ئەوانی دیکە ڕەچاو بکەن.


٥: کێشەی متمانەبوون بە خود:
بە پێچەوانەی ئەوەی بیر دەکرێتەوە، نازدانی بێ سنوور نابێتە هۆی بەرزبوونەوەی متمانە بەخۆبوون بەڵکو منداڵەکە کاتێک دەچێتە دەرەوەی ماڵ و دەبینێت کەسەکان وەک دایک و باوکی مامەڵەی لەگەڵ ناکەن، تووشی شۆک دەبێت و ئەمە دەبێتە هۆی کەمبوونەوەی متمانەی بەخۆی.


چۆن هاوسەنگی ڕابگریت؟
نازدان بەو مانایە نییە کە وشەی (نا) بە منداڵەکەت نەڵێیت، بۆ ئەوەی منداڵەکەت بە تەندروستی گەورە ببێت، ئەم خاڵانە لەبەرچاو بگرە:
١:دانانی سنوور: پێویستە منداڵ بزانیت چی ڕێگەپێدراوە و چی ڕێگەپێدراو نییە.
٢:فێرکردنی بەرپرسیارێتی: هەندێک کاری گونجاو بەپێی تەمەنی بدە بە منداڵەکە تا خۆی ئەنجامی بدات.
٣:خۆشەویستی بێ مەرج: نازدان بە مانا سۆزدارییەکەی (باوەشکردن، قسەی خۆش، کات بەسەربردن) پێویستە، بەڵام جێبەجێکردنی هەموو داواکارییە ماددییەکان پێویست نییە.